Masterclass Intergemeentelijk ondernemerschap

PROOF Adviseurs biedt in samenwerking met de Universiteit Utrecht, UBRivierenland, Consillium Pro en ICTRecht de Masterclass Intergemeentelijke ondernemerschap aan. In de Masterclass krijgen professionals handvatten uitgereikt voor het organiseren en uitvoeren van innovatieve samenwerkingsprojecten en het maken van verantwoorde keuzes.

Docenten uit de wetenschap en de praktijk delen in de masterclass nieuwe ontwikkelingen en inzichten op het gebied van innovatieve en baanbrekende samenwerking tussen publieke en private actoren. Gedurende het programma leren professionals instrumenten kennen voor het ontwikkelen, uitvoeren, monitoren en evalueren van projecten met verschillende stakeholders en leren deze vervolgens ook toe te passen in eigen casuïstiek en de casus van Uitvoeringsorganisatie Breedbandnetwerk Rivierenland (UBR).

PROOF Adviseurs is bijna vanaf het begin nauw betrokken bij de casus van de UBR (zie hiervoor ook onze projecten). De UBR is een openbaar lichaam dat in de zeven deelnemende gemeente een passief glasvezelnetwerk aanlegt, onderhoud en beheert. We hebben het samenwerkingsverband geadviseerd over de inrichting van de governance en geven nog steeds bestuurlijk en juridisch advies over de uitrol van de organisatie. Onze adviseur en managing partner Florian Theissen doceert vanuit zijn expertise over samenwerking in de Masterclass. Hij is docent in onderdeel 3 Publiek-private samenwerking en tegenwerking, onderdeel 5 Het organiseren van het netwerk van uitbesteding en opgaven en onderdeel 6 Inrichting van teams en organisaties.

Voor aanmelding, meer informatie over het programma en de praktische zaken kunt u terecht op de website van de Universiteit Utrecht.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Florian Theissen, Florian@proofadviseurs.nl.

Dag van de Mantelzorg

Vandaag is het de Dag van de Mantelzorg. Mantelzorgers zorgen voor een ziek familielid, vriend of buur. Die zorg is vaak onzichtbaar, maar wat mantelzorgers doen is niet vanzelfsprekend en verdient waardering. Daarom staan wij vandaag even stil bij de circa vijf miljoen mantelzorgers die in Nederland zorgen voor naasten, familie of geliefden.

Ondanks dat veel mantelzorgers genieten van de leuke en mooie momenten van het zorgen voor een dierbare is de druk op mantelzorgers hoog. Deze druk kan leiden tot overbelasting en dit maakt, dat mantelzorgers een grotere kans hebben op psychische klachten. Om mantelzorgers nu en in de toekomst zo goed mogelijk te ondersteunen en om overbelasting en psychische klachten terug te dringen ontwikkelen PROOF Adviseurs en Ecorys, in opdracht van ministerie van VWS, een landelijke ketenaanpak. De ketenaanpak bouwt nadrukkelijk voor op bestaande samenwerkingen en heeft als doel om organisaties en zorgverleners rondom mantelzorgers beter met elkaar te verbinden. Uiteraard met bijzondere aandacht voor de eigen regie van de mantelzorger zelf.

In het kader van de ontwikkeling van de ketenaanpak organiseren we landelijke bijeenkomsten. Wilt u meer horen over de pilots die dit najaar zullen opstarten in verschillende regio’s van het land, meedenken over het onderwerp van de ketenaanpak en/of uw eigen kennis en ervaring met ons delen? Meld u dan aan voor de Tweede Landelijke Bijeenkomst op donderdag 25 november van 09.30-13.00 uur.

De bijeenkomst is bedoeld voor organisaties en professionals die een rol hebben in het herkennen en erkennen van mantelzorgers, mantelzorgers ondersteunen en natuurlijk ook ook mantelzorgers zelf en belangenorganisaties van mantelzorgers. U kunt u hier aanmelden voor de bijeenkomst.

Voor meer informatie over de bijeenkomst en/of de ketenaanpak kunt u contact opnemen met de projectsecretaris, Marieke Rorijs, Marieke@proofadviseurs.nl.

Evaluatie Reclamecode Alcoholhoudende Dranken

PROOF Adviseurs heeft samen met Ecorys in opdracht van ZonMw een evaluatie uitgevoerd naar de Reclamecode voor Alcoholhoudende dranken (RvA). Deze evaluatie vond plaats naar aanleiding van het Nationaal Preventieakkoord dat in 2018 door meer dan 70 maatschappelijke organisaties werd ondertekend. Het Preventieakkoord heeft onder meer ten doel problematisch alcoholgebruik tegen te gaan en in dit kader is in het akkoord opgenomen dat de RvA onafhankelijk geëvalueerd zou moeten worden.

De belangrijkste uitkomst van de evaluatie is dat de RvA in zijn algeheel volledig, actueel en doeltreffend is, maar dat er punten ter verbetering zijn. In het rapport zijn er daarom verschillende aanbevelingen opgenomen die zien op het versterken van de inhoudelijke bepalingen van de RvA, draagvlak en uitvoerbaarheid, governance, naleving en handhaving en het bereik en beïnvloeding van minderjarigen. Voorbeelden van de aanbevelingen zijn het verstreken van de procedurele governance, het geven van een uitgebreide en heldere toelichting bij de klachtenuitspraken en het verstrekken van de RvA door nauwer aan te sluiten bij de Europese Richtlijn Audiovisuele Mediadiensten. De evaluatie hebben wij uitgevoerd met behulp van een (juridische) documentenstudie, diepte-interviews en een speciale Synmind-sessie.

Het onderzoeksrapport is afgelopen april aan de Tweede Kamer verzonden met een Kamerbrief waarin de staatsecretaris schreef dat het een gedegen rapport was met concrete aanbevelingen.

Meer weten over de evaluatie? Lees hier het onderzoeksrapport.

Voor vragen kunt u contact opnemen met Lianneke den Toom, lianneke@proofadviseurs.nl

Rekenkameronderzoek jeugdhulp

De samenwerking in jeugdhulp kan nog beter. Veel gemeenten zoeken naar de juiste rol binnen de jeugdhulp en hoe ze grip en sturing kunnen houden. Uiteindelijk is het één groot samenwerkingsvraagstuk tussen gemeenten en zorgorganisaties. De gemeente Lelystad wil ook haar rol en plek binnen de samenwerking verbeteren, zodat er betere hulp ontstaat voor de gezinnen en jeugd van Lelystad. De Rekenkamer van Lelystad heeft ons gevraagd hier onderzoek naar te doen. Begin oktober is onze onderzoeksrapportage ‘Governance Jeugdhulp Lelystad’ aan de gemeenteraad gepresenteerd. Het onderzoek dient de gemeente Lelystad te helpen bij het leren van eerdere ervaringen en het vinden van de juiste rol voor elk gremium binnen jeugdhulp.

We hebben onderzoek gedaan naar de bestuurlijke aansturing, verantwoording en informatievoorziening rond het dossier jeugdhulp tijdens de periode van 20 maart 2014 tot 10 november 2020. Dit heeft geresulteerd in twee rapportages, een feitelijke- en bestuurlijke rapportage. In de bestuurlijke rapportage analyseren wij de feiten uit de feitelijke rapportage, geven wij onze bevindingen en conclusies en tot slot zeven aanbevelingen.

Het onderzoeksteam heeft gewerkt met een normenkader, waarbij we instrumenten als een documentenstudie, interviews, enquête, en (raads)sessies hebben ingezet. De zeven aanbevelingen geven handvatten aan de gemeente Lelystad om de interne samenwerking van de gemeente te verbeteren, zodat er een optimaal evenwicht tussen de samenwerkingsvorm, het juiste proces, uitstekende relaties en heldere en tijdige communicatie over proces en inhoud ontstaat.

Benieuwd naar al onze bevindingen en aanbevelingen? Lees dan hier de bestuurlijke rapportage “Governance Jeugdhulp Lelystad”. Voor meer informatie over het onderzoek kunt u contact opnemen met Maartje de Rond, maartje@proofadviseurs.nl 

Rekenkameronderzoek informatiepositie verbonden partijen

De gemeenteraden van Leiden en Leiderdorp hebben de onderzoeksrapportage: “De werking van samenwerking Onderzoek naar de informatiepositie van de raad bij verbonden partijen in de gemeenten Leiden en Leiderdorp” ontvangen. In het afgelopen jaar hebben wij het onderzoek voor de Rekenkamercommissie Leiden-Leiderdorp uitgevoerd. We concludeereden dat de basis van de informatievoorziening aan de raad op orde lijkt te zijn, maar dat er mogelijkheden zijn voor verbeteringen.

In het rekenkameronderzoek stonden de aanbevelingen die de gemeente Leiden in 2017 had ontvangen over de binding met verbonden partijen centraal. We onderzochten hoe de gemeenten Leiden in de afgelopen drie jaar opvolging aan deze aanbevelingen heeft gegeven. Ook gebruikten we de aanbevelingen als ‘kapstok’ om de informatievoorziening van de gemeente Leiderdorp te onderzoeken.

Het onderzoek kende twee doelen:

  1. Inzichtelijk maken hoe de gemeenteraden van Leiden en Leiderdorp in staat zijn gesteld om zich te verdiepen in en te verhouden tot de verbonden partijen in de afgelopen drie jaar en hoe dit samenhangt met de eerdere aanbevelingen aan de gemeenteraad van Leiden.
  2. De blik op de toekomst richten over de positie van de raden ten opzichte van verbonden partijen.

Het onderzoek is uitgevoerd aan de hand van een documentenstudie, interviews en (raads)sessies. Door het beantwoorden van de hoofd- en deelvragen hebben we verschillende aanbevelingen geformuleerd die beogen de informatiepositie van beide gemeenteraden te versterken. Het is niet per se nodig dat de raden méér informatie krijgen, maar wel betere informatie. En op het goede moment, zodat de raad politieke afwegingen kan maken. Verder gaat het rapport in op de praktische mogelijkheden om te focussen op die samenwerking die echt betekenisvol is voor de inwoners. Ook doen we wat suggesties om de krachten te bundelen met andere gemeenteraden.

Alle aanbevelingen en het volledige onderzoek kunt u hier lezen. Voor meer informatie over het onderzoek kunt u contact opnemen met Lianneke den Toom.

Coachings- en trainingsaanbod uitgebreid met MBTI

Ons coachings- en trainingsaanbod is sinds kort uitgebreid en verdiept met MBTI. Onze adviseurs Florian Theissen en Jacky Jee zijn MBTI-gecertificeerd en kunnen deze methodiek toepassen in coaching en trainingen in teamverband en individueel.

MBTI staat voor de Myers-Brigss Type Indicator en is de meest populaire persoonlijkheidsvragenlijst ter wereld. MBTI wordt onder meer ingezet persoonlijke ontwikkeling, teamontwikkeling en organisatieontwikkeling en gaat uit van de verschillende voorkeuren die mensen hebben aan de hand van vier dimensies:

  • Waar richt u uw aandacht op – Extraversion (E) of Introversion (I)
  • Hoe neemt u informatie op? – Sensing (S) of Intuition (N)
  • Hoe neemt u beslissingen? – Thinking (T) of Feeling (F)
  • Hoe gaat u om met de wereld om u heen?– Judging (J) of Perceiving (P)

Na het invullen van de vragenlijst vindt een persoonlijk feedback gesprek plaats met als doel meer inzicht te creëren, maar vooral ook mensen zelf hun voorkeuren te laten bepalen. MBTI gaat namelijk ervan uit dat mensen uiteindelijk zelf het beste weten wat hun best fit is. De MBTI practioner helpt hierbij. Voor meer informatie zie de website van de Myers-Briggs Foundation.

Meer weten over hoe MBTI werkt en hoe het helpt in de relationele governance van samenwerking en uw organisatie of team kan versterken. Neem dan contact op met Jacky Jee of Florian Theissen.

Nieuwe collega: Anna Haarhuis

Begin oktober is Anna Haarhuis ons team komen versterken. Anna is begonnen als junior adviseur en heeft net haar master Bestuurskunde afgerond aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. We zijn erg blij met Anna’s komst en heten haar van harte welkom bij PROOF Adviseurs.

Onze nieuwe collega stelt zich hier uitgebreider aan u voor.

Columnreeks ontmoetingen: de wethouder

Ontmoetingen

Samenwerking kunnen we vanuit verschillende perspectieven bekijken: motieven, relaties, processen en vormen. Maar samenwerken is altijd mensenwerk. Wie maken en maakten in Nederland de samenwerking? In de serie ontmoetingen deelt adviseur Maarten Hageman herinneringen uit zijn jarenlange ervaringen met bestuurders, ambtenaren en adviseurs.

De wethouder

Mijn eerste wethouder was, wat je tegenwoordig zou noemen, een mensenmens. Dergelijke jeukwoorden bestonden toen echter nog niet: een wethouder was een wethouder. Punt. In onze hoogopgeleide universiteitsstad, waar de zogeheten tweede feministische golf goed had aangeslagen, namen steeds meer vrouwen deel aan het openbaar bestuur. Dat was een vanzelfsprekende ontwikkeling, al viel het op dat zij als wethouder vaak portefeuilles verzorgden die kwaadwillenden koppelden aan ‘vrouwelijke thema’s’ als zorg, welzijn, cultuur en onderwijs. Mijn wethouder ging inderdaad over zorg. Zij moest zich aan de collegetafel staande houden te midden van de mannetjesputters met ‘harde’ portefeuilles voor ruimtelijke ordening, volkshuisvesting, economie, veiligheid en brandweer. De overheidssturing was gegrondvest op stevige juridische en financiële fundamenten. Er was een bijbehorende onverzettelijke organisatie waarin directies heer en meester waren in hun sectoren. Vanuit de Bestuurdienst bestookten wij, de ‘topjuristen’ die waakten over rechtmatigheid en integraliteit, deze koninkrijkjes met onze kanttekeningen en mede-adviezen.

Het toeval wilde dat dit robuuste systeem werd verstoord. Door regionale ontwikkelingen.  Het Rijk wees ons gebied aan tot een regio die moest uitgroeien tot een soort nieuwe provincie. Het was een heerlijke tijd voor juristen: je ontwerpt vast een structuur volgens de wettelijke voorschriften, en we zullen later wel zien welke taken erbij komen.

Eén van die taken was de openbare gezondheidszorg, die al netjes bij een regionale GGD was ondergebracht, maar waarvan de bestuursvorm en het werkgebied nu opeens ter discussie kwamen te staan. Het leidde tot verhitte gedachtewisselingen in het college, met allerlei pseudo-juridische wijsheden. Daarmee probeerden de mannetjesputters mijn wethouder elegant maar beslist de mond te snoeren.

Op een dag was de wethouder dat gekoketteer met wetsteksten beu en ze stoof rechtstreeks uit de collegekamer onze afdeling op. Haar vraag was duidelijk: of ze even ‘de wet’ kon inzien? We keken elkaar veelzeggend aan. Onze senior stond op het punt de wethouder – what’s in a name – hoogneuzig te wijzen op de hele kastenwand vol wet- en regelgeving voor de gemeentelijke overheid. Maar onze chef greep bijtijds in, en nam de wethouder even apart om haar te vragen wat ze precies nodig had.

Een paar dagen later kwam ik mijn wethouder tegen in de plaatselijke HEMA. Ik was er met de kinderwagen waarin mijn pasgeboren zoontje. De wethouder wilde me ongetwijfeld aanspreken over regionale samenwerkingsstructuren, maar wierp een blik in de kinderwagen, en ze smolt. En ik smolt voor mijn wethouder. We hebben het die dag niet meer gehad over wet- of regelgeving. Sommige zaken zijn nog mooier en belangrijker dan de governance in de regio.

Vanaf dat moment bood ik mijn juridische advies op een andere manier aan, uit respect voor bestuurders die (gelukkig) niet beschikten over juridische expertise. Proactief, met steeds weer diezelfde openingsvraag: wat heb je nodig?

Wethouders maken tegenwoordig de regionale samenwerking. Zorg, cultuur, welzijn, onderwijs, arbeidsmarkt, economie, bereikbaarheid, wonen, duurzaamheid: voor alle overheidsterreinen slaan ze de handen ineen. We komen onze wethouders tegen in de besturen van zogeheten verbonden partijen, waar we ze helpen met het ontrafelen van de rollen van eigenaar, opdrachtgever en opdrachtnemer. Inderdaad, daar is niets juridisch aan. Ook zonder formele structuren werken onze bestuurders steeds vaker samen, aan tafels of platforms waar ze maatschappelijke vraagstukken voor onze inwoners oplossen. Dan kijken we samen hoe we het thema verder kunnen helpen met het juiste samenspel van processen en samenwerkingsvormen. Waar nodig helpen we met een goede rechtsvorm, van mandaatbesluitje tot openbaar lichaam, en alles ertussen in.

Nooit, nooit beginnen we nog met een juridisch construct. En altijd, altijd wijzen we speciaal op de onderlinge relaties. Omdat goede samenwerking vooral mensenwerk is. Wist ook mijn eerste wethouder, te midden van haar mannetjesputters. Zo’n mensenmens voor wie zelfs een steile jurist door het vuur gaat. En smelt.

Auteur Maarten Hagemen

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Krachtige ESF+ samenwerking biedt one-stop-shop voor arbeidsmarktregio’s

PROOF Adviseurs, Nehem, ffiqs (beiden onderdeel van de PNO Groep) en Ecorys bundelen de krachten om arbeidsmarktregio’s optimaal te ondersteunen bij de ontwikkeling van projecten voor het nieuwe ESF+ programma.

ESF+ vraagt om brede inzet van kennis en ervaring
In de afgelopen periode hebben wij de ontwikkeling van het nieuwe ESF-programma op de voet gevolgd. Daarbij werd onder meer duidelijk dat de opzet en ontwikkeling van voorstellen door arbeidsmarktmarktregio’s vraagt om een brede kennis en ervaring met verschillende onderdelen van het arbeidsmarktbeleid. Hierbij kunt u denken aan onderzoek naar ontwikkelingen op de regionale arbeidsmarkt, analyse van de regionale arbeidsmarkt-infrastructuur (rollen, mogelijkheden en samenhang van de betrokken organisaties), de financiering en het projectbeheer. Om de arbeidsmarktregio’s in de gelegenheid te stellen hun integrale ESF-vraag in één hand te houden hebben we een samenwerking opgezet van ervaren bureaus, die bij elkaar beschikken over alle noodzakelijke expertise en capaciteit.

Arbeidsmarktonderzoek door Ecorys
Voor Ecorys vormt arbeidsmarktonderzoek al sinds de oprichting een van de pijlers van haar expertise. Voor onder andere sectoren en branches, bedrijven, UWV, onderwijs, ministeries, gemeenten, provincies en de Europese Commissie creëert Ecorys inzicht in arbeidsmarktvraagstukken. Feiten, cijfers, percepties en analyses vormen de basis voor oplossingen die gericht zijn op bijvoorbeeld het tegengaan van moeilijk vervulbare vacatures, het ondersteunen van scholen bij de afstemming van het onderwijs op de vraag van de arbeidsmarkt en de versterking van de arbeidsmarktpositie van werkloos werkzoekenden en met ontslag bedreigde werknemers.

PROOF Adviseurs, specialist in publiek en publiek-private samenwerkingen
PROOF Adviseurs zijn ervaren specialisten in publieke en publiekprivate samenwerking. Al meer dan 100 gemeenten en daarnaast landelijke opdrachtgevers als VNG, SZW, BZK, VWS, Divosa en diverse sectoren hebben van de diensten van PROOF gebruik gemaakt. Op het terrein van arbeidsmarkt, onderwijs, economie, sociaal domein en daarbuiten. Werkend vanuit een heldere visie op gezamenlijke agendavorming en op samen resultaten boeken als regionale partners: winwinwin. De experts van PROOF zijn bedreven in analyse, advies, project- en procesmanagement, verbindend in multistakeholderomgevingen. Zij beschikken over specifieke expertise ten aanzien van governance vraagstukken (bestuurlijk-juridisch solide organiseren). Waar ESF+ arbeidsmarktregio’s interessante kansen biedt om gezamenlijk extra acties te ondernemen om het hoofd te bieden aan de snel veranderende arbeidsmarkt zorgt PROOF  voor het snel en goed doorlopen van het gezamenlijke proces van inventarisatie en analyse tot en met proritering, concretisering en committering.

Nehem en ffiqs (voorheen actief onder de naam PNO Consultants) ondersteunen al tientallen jaren organisaties, overheden en publieke instellingen met het ontwikkelen van projecten en het verwerven en beheren van subsidies. De afgelopen jaren hebben zij met succes regionale overheden ondersteund en gezorgd voor een succesvolle uitvoering en afronding van een groot aantal ESF-projecten.

Een houdbaar ESF+ plan begint bij een goede oriëntatie 
Hoewel over sommige belangrijke onderdelen in Brussel en in Den Haag nog wordt vergaderd (zie ook dit artikel) is het belangrijk om als arbeidsmarktregio al over de invulling van de komende zeven ESF+ jaren te gaan nadenken. Het verdient aanbeveling om u daarbij breed te oriënteren. Immers, ESF+ wordt eenmalig voor meerdere jaren aaneengesloten aangevraagd dus de ESF+ strategie moet wel echt staan. Bent u nieuwsgierig geworden naar de gezamenlijke kracht die Ecorys, PROOF Adviseurs, Nehem en ffiqs u kunnen bieden op dit terrein? Neem dan contact met ons op voor een volledig vrijblijvende kennismaking.

Columnreeks ontmoetingen: de burgemeester

Ontmoetingen

Samenwerking kunnen we vanuit verschillende perspectieven bekijken: motieven, relaties, processen en vormen. Maar samenwerken is altijd mensenwerk. Wie maken en maakten in Nederland de samenwerking? In de serie ontmoetingen deelt adviseur Maarten Hageman herinneringen uit zijn jarenlange ervaringen met bestuurders, ambtenaren en adviseurs.

De Burgemeester

Mijn eerste burgemeester was, wat je tegenwoordig zou noemen, een leider. We schrijven omstreeks 1990. Het begrip bestuursstijlen bestond nog niet en bij leiderschap dachten we louter aan het leger of de scouting: iets met uniformen en bevelstructuren en dus ongeschikt voor een democratische overheid. De burgemeester in kwestie hield er een duidelijke visie op na en toonde in iedere situatie daadkracht. Een krachtige onderhandelaar, gezaghebbend maar ook onvoorspelbaar en gevreesd. Een mannetjesputter, heette dat destijds.

Gemeentelijke samenwerking was het werkterrein van vooral burgemeesters. In het nog monistische systeem waren de wethouders vergroeid met plaatselijke belangen en eigen fracties, dus was samenwerking iets voor burgemeesters. De heren – want er waren nog nauwelijks vrouwelijke burgemeesters – ontmoetten elkaar aan de bestuurstafels bij politie en brandweer of in hun voorname kring. Dan werd met distinctie gesproken over het lokale gedoe, terwijl sigarenrook omhoog kringelde naar de kroonluchters. Hoffelijk wenste men elkaar veel sterkte bij het rumoer rondom ieders dorpspomp thuis.

Toen rijk en provincies aandrongen op meer regionale samenwerking, waren het uiteraard de burgemeesters die in actie kwamen. Ook die van mij nam deze natuurlijke rol als vanzelf op zich. Hij had de boodschap snel klaar: laten we eerst eens beginnen met het strakker organiseren van de burgemeesterskring. Onder zijn leiding, uiteraard. Hij wist ook de gewenste samenwerkingsvorm: een openbaar lichaam van burgemeesters. Aan mij de opdracht dat uit te werken in een gemeenschappelijke regeling.

Nadat de pers lucht kreeg van deze ontwikkeling, bestookten kritische journalisten ons met vragen over het democratische gehalte van dit burgemeestersclubje. Daar wisten wij juristen wel raad mee: het betrof hier een wettelijk bevoegdheid van burgemeesters, en als de gemeenteraad ermee instemde, dan was het openbaar lichaam dus democratisch. Punt. Het was de tijd waarover bestuurskundigen later zouden opmerken dat de overheid zich vooral druk maakte over rechtmatigheidsvragen.

Je moet er nu niet meer aan denken: een samenwerkingsstructuur starten zonder een inhoudelijk motief of een maatschappelijk vraagstuk. Tegenwoordig beginnen we met een uitgebreide verkenning van thema’s, partijen, belangen en posities. Iedere samenwerking kent zo zijn eigen aandachtpunten. Met maatwerk ontwikkelen we samen de goede vormen en processen.

Waar bleven de samenwerkende burgemeesters? Het dualisme vergrootte de afstand tussen gemeenteraad en college, en het aantal onderwerpen waarvoor gemeenten gingen samenwerken groeide en groeide. Deze ontwikkelingen maakten dat wethouders steeds meer een rol innamen in de samen­werking. Voor burgemeesters restte ogenschijnlijk nog het eigen wettelijke samenwerkingsterrein, de openbare orde en veiligheid.

De Gemeentewet draagt echter nog altijd de burgemeester op om toe te zien op een goede samenwerking met andere gemeenten en overheden. Burgemeesters pakken die rol nog steeds, zeker wanneer ze de portefeuille personeel en organisatie beheren. We zien ze ook steeds vaker acteren in allerlei platforms voor regionaal-strategisch vraagstukken: de Economic Board, Regiegroep, Agendacommissie etcetera.

Netwerken en verbinden staan tegenwoordig centraal in de bestuursstijl van burgemeesters. Die competenties zien we opvallend vaak terug op de wensenlijstjes van de profielschetsen voor nieuwe burgemees­ters, zeker die van centrumgemeenten van succesvolle regio’s, zoals Regio Zwolle en Brainport Eindhoven. Burgemeesters moeten tegenwoordig zo’n beetje alles kunnen en ze dienen beslist ook te beschikken over moderne kwaliteiten als bruggenbouwer, toegankelijk, open en communicatief: niet toevallig stuk voor stuk persoonskenmerken die noodzakelijk zijn voor gemeentelijke samenwerking.

Mijn eerste burgemeester loodste beslist en met vaste hand de nieuwe samenwerking langs colleges en gemeenteraden, om vervolgens als voorzitter de regio verder te helpen. Van onze burgemeesters wordt nog altijd hetzelfde kunstje verwacht, maar nu ‘vanuit de inhoud’, netwerkend, van onderop, empathisch, verbindend en responsief. Mannetjesputter werd bruggenbouwer; het Burgemeestersclubje een Bestuurlijk Platform. Oude wijn in nieuwe zakken. Alleen de sigarenrook is definitief verdwenen. Dat dan weer wel.

Auteur Maarten Hageman